Sağlık
Giriş Tarihi : 13-07-2012 00:08

Sahte Bal Hayatı Tatsızlaştırıyor...

Son aylarda üretimi hız kazanan sahte ballar hakkında Yüzüncü Yıl Üniversitesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Erkan Düz ile konuştuk. Amatör olarak 25 yıldır arıcılık yaptığını belirten Düz, sahte balı anlamanın püf noktalarını ve insan sağlığına zararlarını ele aldı.

Sahte Bal Hayatı Tatsızlaştırıyor...
Sahte Bal, Kan Şekerini Yükseltiyor
Televizyon reklamlarında piyasa değerinin altında bal satan iki firmaya bakanlığın ceza vermesi sahte bal tehlikesini gündeme getirdi. Sağlık üzerinde bir çok tehlikesi olduğu bilinen sahte ballar, gerçek bal fiyatlarından biraz daha ucuza satılarak tüketicilerin ilgisini çekiyor. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Erkan Düz, sahte balların içerisindeki kimyasallardan dolayı sindirim sistemine, karaciğere ve pek çok organa zarar verdiğini dile getirdi ve "Sahte ballar, kan şekerini yükselttiği için şeker hastalarına oldukça zararlıdır. Mide- bağırsak rahatsızlığı olan hastalarda da olumsuz sonuçlara yol açabilmektedir" dedi.


"Sahte Ballar, Merdiven Altında Üretiliyor"

Sahte bal üretiminin hızlanmasının temel nedenleri arasında kimyasal şekerlerin ortaya çıkması olduğunu kaydeden Düz, "Ancak son yıllarda sanayileşmenin artmasıyla birlikte doğal bal daha az bulunan olmuş bundan dolayı hakiki balı elde etmek zorlaşmıştır. İnsanlar hakiki balı bulduklarında şifa yönünü düşünerek ona yüksek bedeller ödeyebilmektedirler. Balın beslenme ekonomisindeki bu değerli yönünü fark eden fırsatçılar son yıllarda fabrikalar da ve merdiven altı tezgahlarda sahte bal üretimini arttırmışlardır" şeklinde konuştu.
Arılara Bol Miktarda Toz Şeker Veriyorlar
İnsanlar baldaki sahteciliği günümüzde çok çeşitli boyutlarda yapıldığını açıklayan Düz, "Sanayide kullanılan glikoz şurubu ile çok kolay bir biçimde süzme bal taklidi ürünler yapılabilmektedir. Bunun yanı sıra toz şeker ve mısır şurubu ile sahte süzme ballar yapılmaktadır" dedi. Düz, "Kimi zamanda arılara gıda olarak aşırı miktarda toz şeker yedirilerek çoğunluğu şekerden oluşan bal görünümlü gıdalar üretilebilmektedir. Ben doğal ortamda kovan başına yılda 5-10 kilo petek bal üretirken, arılarına aşırı şeker verenler yılda 100-150 kilo bal üretebilmektedirler" diyerek aşırı şekerle beslenen arıların ürettiği balın besin değerinin oldukça düşük olduğunu belirtti. Ülkemizde doğal koşullarda üretilen balların ortalama fiyatlarının kilogram başına 20-100 lira olduğunu bildiren Düz, "Üretilen bal ne kadar katıksız ve az miktardaysa değeride o denli artmaktadır. Sahte ballar, normal balların fiyatlarından biraz ucuz olarak satılmaktadır. Bunun sonucunda tüketicilere de fiyatları cazip gelmektedir" dedi.


Görsel ve Damak Testleri
Balın sahteliğini birey olarak saptamanın kısmen mümkün olduğunu hatırlatan Düz, gerçek balın ayırt edici özelliklerine değindi. Hakiki balların kendine özgü tat ve kokusu olduğunu söyleyen Düz,  "Süzme ballar akıtıldığında sızım gibi uzama özelliği vardır. Petek bal ise boğazda yanma hissi uyandırır. Yapılacak testler görsel ve damak testleridir. Çıplak gözle ayırt etmek pek mümkün değildir" şeklinde konuştu. Tüketicilerin, bu konuda yeterli ayırt edici bilgiye sahip olmadığını bildiren Düz, "Tüketici cephesinden baktığımızda balı mümkün olduğunca tanıdığı ve bildiği üreticilerden alması gerekmektedir. Herkesin kendi balını üretmesi mümkün olmadığına göre bu konuda güvenilir üreticilerden alış-veriş yapması uygun olacaktır" dedi. "Baldaki şekerlenme olayını tüketiciler çoğunlukla sahteliğin bir belirtisi olarak değerlendirirler. Oysa bu, gerçek balla sahte balı ayırt edici bir özellik değildir. Üretilen sıfır şekerli ballar bile zaman içerisinde şekerlenmektedir" diyen Düz, şekerlenmenin balın fizyolojik bir özelliği olduğunu hatırlattı.
Bitkiler Öğütülerek, Sahte Polen Yapılıyor
Sahte balların yanında sahte polenlerinde piyasaya sunulduğunu açıklayan Düz, "Bal arılarının kendi yavrularını beslemek için bitkilerin erkek üreme hücrelerini toplamasıyla oluşan çiçek tozlarıdır. İçerisinde yoğun miktarda protein, vitamin ve mineral barındırmaktadır. Kilosu 50-60 lira arasındadır. Sahte polenlerde ise bitkiler öğütülerek, un haline getirilerek ve daha sonra da granür haline dönüştürülerek polen diye satılmaktadır" dedi.
"Ciddi Denetleyici Uygulamalar Yapılmalı"
Düz, "Bal üreticilerinin ürettikleri ürünlerden belirli periyotlarla numuneler alınmalı ve bunların laboratuvar ortamında incelemeleri yapılarak kimyasal ve zehirli maddeler içermediği araştırılmalıdır. Piyasada satılan her bal üzerinde üreticiye ait bilgiler yani bir tür patent bulundurulmalıdır. Büyük ve bilinen markalar il gıda kontrol Laboratuvarlarında sık sık incelenmektedir" diyerek devletin, arı üretim birliklerinin ve ilgili kuruluşların bal üreticilerine yönelik ciddi denetleyici uygulamalar yapmasını savunduğunu kaydetti. Sahte bal üreten şahıslara caydırıcı yaptırımlar uygulanarak bu kişilerin toplum sağlığını tehdit etmelerinin engellenmesi gerektiğini söyleyen Düz, "Vatandaşın şifa niyetine aldığı balların sahte olması durumunda sağlığını tehdit eden bir çok kimyasal ve kanserojen maddeleri tüketmektedir. Dolayısıyla fayda yerine zarar görmektedir" şeklinde konuştu.

http://www.bogazicigundem.com/
Haber: Doğukan Gezer